Κυβερνήσεις και επιχειρήσεις ανά τον κόσμο υποχρεώνονται να στραφούν στους εγχώριους πόρους τους και να αξιοποιήσουν ό,τι μπορούν να παράγουν στο εσωτερικό, ακόμη κι αν αυτό απαιτεί μεγαλύτερες αρχικές επενδύσεις

Ένα ακριβό γεωπολιτικό μάθημα για τους κινδύνους της εξάρτησης από την εισαγόμενη ενέργεια διδάσκει το πολύμηνο ναυτικό μπλόκο στα Στενά του Ορμούζ. Κυβερνήσεις και επιχειρήσεις ανά τον κόσμο υποχρεώνονται να στραφούν στους εγχώριους πόρους τους και να αξιοποιήσουν ό,τι μπορούν να παράγουν στο εσωτερικό, ακόμη κι αν αυτό απαιτεί μεγαλύτερες αρχικές επενδύσεις.

Στη Γουιάνα εξετάζεται η ανέγερση του πρώτου διυλιστηρίου, ενώ στην Ινδονησία επιταχύνεται η μετάβαση στις ΑΠΕ. Πολλές χώρες στην Ασία στράφηκαν στον άνθρακα για να καλύψουν, έστω προσωρινά, τα κενά στην ενέργεια. Στην Ευρώπη, το Βέλγιο κινείται προς την κρατικοποίηση των πυρηνικών σταθμών. Οι πολίτες παίρνουν επίσης την κατάσταση στα χέρια τους, αγοράζοντας ηλεκτρικά αυτοκίνητα για να αποφύγουν το αυξημένο κόστος των καυσίμων ή εγκαθιστώντας φωτοβολταϊκά στη στέγη για να χαμηλώσουν τους λογαριασμούς ρεύματος. 

Ωστόσο υπάρχει όριο στο πόσα μπορούν να κάνουν από μόνες τους οι κυβερνήσεις και οι επιχειρήσεις, καθώς έχει δημιουργηθεί ένα διεθνές δίκτυο ενέργειας, το οποίο προσφέρει στις χώρες ανά τον κόσμο τη φθηνότερη επιλογή να ειδικευτούν στα εμπορεύματα και την τεχνολογία που έχουν και να εισάγουν ό,τι τους λείπει. Ακόμα και οι ΗΠΑ, ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου και φυσικού αερίου παγκοσμίως, δεν είναι ενεργειακά ανεξάρτητες, καθώς αγοράζουν πετρέλαιο από Καναδά, Μεξικό και Βενεζουέλα και πουλούν τα δικά τους καύσιμα στον υπόλοιπο πλανήτη.

Βέβαια, στην περίπτωση πολέμου ή αναστάτωσης στη ναυτιλία, κάθε λίτρο ή κιλοβατώρα που παράγεται στο εσωτερικό αποτελεί σημαντικό «μαξιλάρι», σύμφωνα με τους NYT. Η δραστικότητα των μέτρων που λαμβάνονται τώρα θα εξαρτηθεί εν μέρει από τη διάρκεια του πολέμου στο Ιράν. Οσο νωρίτερα λήξει, τόσο πιθανότερο είναι ότι ο κόσμος θα «ξεχάσει» τον πόνο των υψηλότερων τιμών και των ελλείψεων.

Ωστόσο, υπάρχουν ήδη κάποιες ενδείξεις ότι ο πόλεμος στο Ιράν θα έχει μεγάλο αντίκτυπο στην ενεργειακή πολιτική. Κατ’ αρχάς έχει οδηγήσει στη μεγαλύτερη μείωση προμηθειών στην ιστορία. Επίσης, είναι πλέον διαθέσιμες πολύ περισσότερες εναλλακτικές έναντι του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Οπως μάλιστα δήλωσε στους NYT ο David Goldwyn, πρώην αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Ενέργειας, τα μαθήματα αυτής της κρίσης είναι πιθανότερο να γίνουν κατανοητά σε βάθος, καθώς ο πόλεμος στο Ιράν ξέσπασε σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. «Τόσες πολλές κρίσεις σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα υποχρεώνουν τις χώρες να επανεξετάσουν τις στρατηγικές ενεργειακής θωράκισης για λόγους οικονομικής και εθνικής ασφάλειας», είπε ο Goldwyn.

Στις Φιλιππίνες επιταχύνεται ήδη η μετάβαση στις ΑΠΕ. Ενδεικτικά, η χώρα εισήγαγε τον Μάρτιο εξοπλισμό φωτοβολταϊκών αξίας-ρεκόρ από την Κίνα. Η αύξηση αυτή καταγράφηκε πριν τη λήξη ενός φορολογικού κινήτρου για τους Κινέζους εξαγωγείς, την 1η Απριλίου. Στη γειτονική Ινδονησία, η ηλιακή ενέργεια έχει επίσης ανέβει στη λίστα των προτεραιοτήτων. Πατώντας στα χνάρια της Κίνας, η χώρα φαίνεται να μειώνει την εξάρτησή της από τις ενεργειακές εισαγωγές με έναν συνδυασμό χρήσης άνθρακα και καθαρής ενέργειας, αυξάνοντας ταυτόχρονα τα αποθέματά της σε πετρέλαιο.

Σε άλλα σημεία του πλανήτη, τα μέτρα λειτουργούν ως συνέχεια του προηγούμενου ενεργειακού σοκ του 2022. Αφότου η Ρωσία μείωσε απότομα τις προμήθειες φυσικού αερίου, πολλές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις στράφηκαν στις ΑΠΕ και πλέον εκτιμάται ότι η κατανάλωση της ηπείρου είναι περίπου 16% χαμηλότερη σε σύγκριση με πριν την εισβολή στην Ουκρανία.

Τώρα, οι χώρες προσπαθούν να διαφυλάξουν τους εγχώριους ενεργειακούς πόρους τους. Το Βέλγιο, που ήταν από τους μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς αγοραστές φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο, προσπαθεί να αγοράσει τα δύο τελευταία πυρηνικά εργοστάσια της χώρας που βρίσκονται σε λειτουργία, καθώς και αρκετά ακόμα, τα οποία έχουν κλείσει.

Αναβίωση της πυρηνικής παρατηρείται και στην Ασία, με πιο χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Ταϊβάν, όπου η κυβέρνηση σταμάτησε να εναντιώνεται στην πυρηνική τεχνολογία. 

Η εκτίναξη των πωλήσεων ηλεκτρικών αυτοκινήτων σε πολλές αγορές αποτελεί τρανή απόδειξη ότι ο πόλεμος μπορεί να επιταχύνει την απομάκρυνση από το πετρέλαιο. Η Κίνα εξήγαγε ηλεκτρικά και υβριδικά μοντέλα αξίας-ρεκόρ 9,1 δισ. δολαρίων τον Απρίλιο, με ετήσια αύξηση τουλάχιστον 50%, σύμφωνα με στοιχεία της Ember. Οι εξαγωγές σε χώρες που επλήγησαν έντονα από τις προμήθειες πετρελαίου από τον Κόλπο, όπως η Ιαπωνία, το Πακιστάν και η Ινδία, ήταν ιδιαίτερα υψηλές. Στην Ευρώπη, οι πωλήσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων αυξήθηκαν κατά 38% τον Απρίλιο από έναν χρόνο νωρίτερα. 

Στο μεταξύ, οι κυβερνήσεις προσπαθούν να δημιουργήσουν ή να αυξήσουν τα ενεργειακά τους αποθέματα, ώστε να θωρακιστούν καλύτερα από την επόμενη κρίση. Αυτές οι προσπάθειες είναι ακριβή υπόθεση, που σημαίνει αυτόματα ότι οι πλουσιότερες χώρες είναι σε προνομιακή θέση.

Πηγή: moneyreview.gr με πληροφορίες από NYT

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Πετρέλαιο: Άνοδος άνω του 1% μετά τα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν – Οι αγορές φοβούνται νέα κλιμάκωση