Οι αναδυόμενες οικονομίες εμφανίζονται καλύτερα θωρακισμένες σε ένα νέο κύμα πιέσεων.

Το 2011, όταν η κρίση χρέους στην Ευρωζώνη έσπρωχνε τους επενδυτές προς ασφαλέστερα καταφύγια, οι αναδυόμενες αγορές ήταν από τα πρώτα θύματα της αναταραχής. Τα νομίσματά τους υποχωρούσαν, οι αποδόσεις των ομολόγων εκτινάσσονταν και τα κεφάλαια εγκατέλειπαν μαζικά τις πιο ευάλωτες οικονομίες.

Δεκαπέντε χρόνια αργότερα, η Ευρώπη βρίσκεται ξανά αντιμέτωπη με την απειλή μιας κρίσης χρέους. Αυτή τη φορά, όμως, οι αναδυόμενες αγορές δεν αντιμετωπίζονται ως ο αδύναμος κρίκος του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Αντιθέτως, όπως επισημαίνει το Bloomberg, διαχειριστές κεφαλαίων εκτιμούν ότι αρκετές από αυτές διαθέτουν πλέον ισχυρότερες άμυνες από οικονομίες της ανεπτυγμένης Δύσης. Ορισμένοι μάλιστα προετοιμάζονται να εκμεταλλευθούν πιθανές αναταράξεις για να αυξήσουν τις τοποθετήσεις τους.

Αφορμή για την επανεμφάνιση των ανησυχιών αποτελεί η Γαλλία. Η διεύρυνση του περιθωρίου απόδοσης των γαλλικών ομολόγων έναντι των γερμανικών σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από την κρίση του 2011 έχει επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο μετάδοσης της αναταραχής πέρα από τα ευρωπαϊκά σύνορα.

Οι φόβοι εντείνονται από την άνοδο του πετρελαίου, καθώς οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία αυξάνουν τις πληθωριστικές πιέσεις και περιπλέκουν τις προοπτικές για τα επιτόκια.

Τι άλλαξε μέσα σε 15 χρόνια

Η μεγάλη διαφορά εντοπίζεται στα θεμελιώδη μεγέθη των αναδυόμενων οικονομιών, αλλά και στην εμπιστοσύνη που έχουν κερδίσει από τους επενδυτές. Σε αρκετές χώρες, τα δημοσιονομικά και εξωτερικά ισοζύγια έχουν βελτιωθεί, ενώ οι κεντρικές τράπεζες έχουν αποδείξει ότι μπορούν να διαχειριστούν μεγάλες αναταράξεις, από την πανδημία μέχρι τα διαδοχικά κύματα πληθωρισμού. Οι υψηλές ονομαστικές αποδόσεις των ομολόγων τους αποτελούν ένα πρόσθετο πλεονέκτημα, προσφέροντας στους επενδυτές μεγαλύτερο περιθώριο απορρόφησης πιθανών απωλειών.

Η Carol Lye, διαχειρίστρια κεφαλαίων στην Brandywine Global Investment Management, εκτιμά ότι οι αναδυόμενες αγορές είναι σήμερα σαφώς καλύτερα προετοιμασμένες από ό,τι το 2011. Επισημαίνει, μάλιστα, ότι οι σχετικά περιορισμένες τοποθετήσεις σε νομίσματα αυτών των οικονομιών μειώνουν τον κίνδυνο ενός νέου κύματος αναγκαστικών πωλήσεων.

Η αισιοδοξία αυτή αποτυπώνεται ήδη στις επενδυτικές επιλογές. Η Brandywine έχει αυξήσει την έκθεσή της σε νομίσματα της Λατινικής Αμερικής, διατηρώντας παράλληλα θέσεις στη Βόρεια Ασία, όπου οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη στηρίζουν τις οικονομικές προοπτικές.

Η σύγκριση με το 2011 είναι αποκαλυπτική. Τον Οκτώβριο εκείνης της χρονιάς, το πρόσθετο επιτόκιο που απαιτούσαν οι επενδυτές για να αγοράσουν ομόλογα αναδυόμενων οικονομιών σε δολάρια αντί για αμερικανικά κρατικά ομόλογα είχε φθάσει τις 447 μονάδες βάσης. Πρόκειται για επίπεδο που ξεπεράστηκε μόνο το 2020, στην κορύφωση της πανδημίας. Σήμερα, το αντίστοιχο περιθώριο περιορίζεται περίπου στις 184 μονάδες βάσης.

Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η συμπεριφορά των αγορών τους κατά την πρόσφατη άνοδο του αμερικανικού κόστους δανεισμού. Ενώ η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου των ΗΠΑ ξεπέρασε τον Σεπτέμβριο το 5%, φθάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από το 2002, η απόδοση του δείκτη του Bloomberg για ομόλογα αναδυόμενων αγορών σε τοπικό νόμισμα παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη, στο 4,21%. Οι αναδυόμενες αγορές έχουν, άλλωστε, εμφανίσει φέτος καλύτερη συμπεριφορά από τις ανεπτυγμένες.

Για τον Eric Fine, επικεφαλής διαχείρισης χρέους αναδυόμενων αγορών στη VanEck, το γεγονός αυτό δεν είναι συγκυριακό. Πολλές από τις οικονομίες αυτές διαθέτουν πλέον αξιόπιστες κεντρικές τράπεζες, που έχουν δοκιμαστεί σε διαδοχικές κρίσεις.

Η εκτίμησή του πηγαίνει ακόμη παραπέρα, οι αναδυόμενες αγορές θα μπορούσαν να βγουν ωφελημένες από μια νέα ευρωπαϊκή κρίση, καθώς προσφέρουν εναλλακτικές επιλογές για την τοποθέτηση διεθνών συναλλαγματικών διαθεσίμων.

Οι αδύναμοι κρίκοι

Η βελτιωμένη εικόνα, πάντως, δεν αφορά όλες τις χώρες. Πίσω από τις συνολικά θετικές επιδόσεις παραμένουν σημαντικές δημοσιονομικές ανισορροπίες, που θα μπορούσαν να έρθουν απότομα στην επιφάνεια εάν επιδεινωθεί το επενδυτικό κλίμα.

Η Βραζιλία αποτελεί μία από τις χαρακτηριστικότερες περιπτώσεις. Το δημοσιονομικό της έλλειμμα έχει πλησιάσει το 10% του ΑΕΠ, ενώ το δημόσιο χρέος έχει ξεπεράσει το 80%. Παρά τις πιέσεις αυτές, τα βραζιλιάνικα περιουσιακά στοιχεία ενισχύθηκαν την περασμένη εβδομάδα, μετά το προβάδισμα που απέκτησε ο Flávio Bolsonaro έναντι του Luiz Inácio Lula da Silva στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών. Για τους επενδυτές, ωστόσο, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η πολιτική αλλαγή, αλλά το εάν η επόμενη κυβέρνηση θα καταφέρει να εφαρμόσει μια αξιόπιστη δημοσιονομική πολιτική.

Ο Lyndon Man, της Invesco, προειδοποιεί ότι σε περιόδους έντονης αβεβαιότητας η ρευστότητα μπορεί να επιδεινωθεί πολύ γρηγορότερα από τα οικονομικά μεγέθη μιας χώρας. Αρκεί οι αγορές να αρχίσουν να εστιάζουν αποκλειστικά στα δημοσιονομικά προβλήματα, παραμερίζοντας οποιοδήποτε άλλο θετικό στοιχείο.

Στην ίδια την Ευρώπη, οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι εντοπίζονται στις αναδυόμενες οικονομίες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες διατηρούν στενούς εμπορικούς και χρηματοπιστωτικούς δεσμούς με την Ευρωζώνη.

Ο Simon Quijano-Evans, στρατηγικός αναλυτής της Macro Hive, θεωρεί ότι οι χώρες της περιοχής που είναι μέλη της Ε.Ε. θα ήταν οι περισσότερο εκτεθειμένες σε μια νέα ευρωπαϊκή κρίση, ακριβώς λόγω αυτής της αλληλεξάρτησης.

Ιδιαίτερη προσοχή συγκεντρώνει η Πολωνία, η οποία αντιμετωπίζει αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις. Τον Σεπτέμβριο, η Moody’s υποβάθμισε την πιστοληπτική της αξιολόγηση κατά μία βαθμίδα, στο A3.

Πότε η αναταραχή γίνεται απειλή

Το βασικό ερώτημα είναι πόσο θα μπορούσε να αυξηθεί ακόμη το κόστος δανεισμού στις μεγάλες οικονομίες. Σύμφωνα με τον Jeff Grills, της Aegon Asset Management, μια περαιτέρω άνοδος των αποδόσεων στις ανεπτυγμένες αγορές κατά 50 έως 100 μονάδες βάσης θα δημιουργούσε σοβαρότερες δυσκολίες χρηματοδότησης για τις αναδυόμενες χώρες με υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα ή μεγάλες εξωτερικές χρηματοδοτικές ανάγκες.

Δεν αποκλείεται, επομένως, μια νέα ευρωπαϊκή κρίση να προκαλέσει επιλεκτικές πιέσεις, ακόμη κι αν δεν οδηγήσει σε γενικευμένη φυγή κεφαλαίων. Για ορισμένους διαχειριστές, πάντως, ένα τέτοιο ενδεχόμενο αποτελεί περισσότερο ευκαιρία παρά λόγο αποχώρησης.

Ο Edwin Gutierrez, επικεφαλής κρατικού χρέους αναδυόμενων αγορών στην Aberdeen Investments, θυμίζει ότι η μεγάλη αναταραχή του 2011 αποδείχθηκε εκ των υστέρων εξαιρετική ευκαιρία για όσους αγόρασαν ομόλογα στις χαμηλές τιμές εκείνης της περιόδου.

Η Aberdeen επιλέγει σήμερα τίτλους σε τοπικά νομίσματα από χώρες όπως η Νιγηρία, η Αίγυπτος και το Καζακστάν, οι οποίες εμφανίζουν μικρότερη συσχέτιση με τις μεγάλες αγορές κρατικού χρέους.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνει ίσως καλύτερα από οτιδήποτε άλλο τη μεταβολή που έχει συντελεστεί μέσα σε δεκαπέντε χρόνια. Το 2011, η ευρωπαϊκή κρίση χρέους έκανε τους επενδυτές να εγκαταλείπουν τις αναδυόμενες αγορές. Σήμερα, παρά την επιστροφή των φόβων για την Ευρωζώνη, αρκετοί εξετάζουν το ενδεχόμενο να αυξήσουν την έκθεσή τους σε αυτές.

Πηγή: moneyreview.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ηχηρή προειδοποίηση ΔΝΤ για τα ομόλογα: Κίνδυνος για «άτακτο άλμα» στις αποδόσεις