Λειψυδρία, καύσωνες και κίνδυνοι πυρκαγιών επιβαρύνουν την οικονομία, με επιπτώσεις σε γεωργία, τουρισμό, δάνεια και περιουσιακά στοιχεία

Της Μαρίας Καραΐσκου

Η κλιματική κρίση εξελίσσεται σε έναν από τους σημαντικότερους κινδύνους όχι μόνο για το περιβάλλον και την πραγματική οικονομία, αλλά και για τη χρηματοοικονομική σταθερότητα της Κύπρου.

Η λειψυδρία, οι καύσωνες, τα ακραία καιρικά φαινόμενα καθώς και ο αυξημένος κίνδυνος πυρκαγιών μπορούν να επηρεάσουν την οικονομική δραστηριότητα, την αξία περιουσιακών στοιχείων και την ποιότητα των δανείων και εξασφαλίσεων, με δυνητικές επιπτώσεις στους ισολογισμούς νοικοκυριών, επιχειρήσεων και χρηματοοικονομικών ιδρυμάτων

Στην Έκθεση Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας (ΕΧΣ) για το 2025, η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου συγκαταλέγει τον κλιματικό κίνδυνο στους βασικούς κινδύνους για τη χρηματοοικονομική σταθερότητα και προειδοποιεί ότι εξακολουθεί να αποτελεί σημαντική πηγή ευπάθειας για την κυπριακή οικονομία.

Προσθέτει επίσης, ότι οι επιπτώσεις του φυσικού κλιματικού κινδύνου μπορούν να μεταδοθούν στην πραγματική οικονομία και, κατ’ επέκταση, στη χρηματοοικονομική σταθερότητα, ιδίως μέσω της γεωργίας και του τουρισμού.

Αλυσιδωτές επιπτώσεις σε γεωργία και τουρισμό

Εδικότερα, στον γεωργικό τομέα, η μειωμένη διαθεσιμότητα νερού, η αυξημένη ανάγκη άρδευσης και οι υψηλότερες θερμοκρασίες δύνανται να επηρεάσουν την παραγωγικότητα, το κόστος παραγωγής και τα εισοδήματα των γεωργικών επιχειρήσεων, με δυνητικές επιπτώσεις στην ικανότητα εξυπηρέτησης των υποχρεώσεών τους.  

«Αντίστοιχα, στον τουριστικό τομέα, η αύξηση των θερμοκρασιών, η λειψυδρία, ο κίνδυνος πυρκαγιών και η πιθανή υποβάθμιση φυσικών και παράκτιων περιοχών μπορούν να επηρεάσουν την ελκυστικότητα του τουριστικού προϊόντος, τη λειτουργία ξενοδοχειακών μονάδων και την αξία σχετικών περιουσιακών στοιχείων. Οι δίαυλοι αυτοί είναι σημαντικοί για τη χρηματοοικονομική σταθερότητα, καθώς ενδέχεται να επηρεάσουν τόσο την ευρύτερη οικονομία όσο και την ποιότητα των χορηγήσεων προς επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε κλιματικά ευαίσθητους τομείς», αναφέρει η ΕΧΣ της Κεντρικής Τράπεζας.  

Οι πυρκαγιές και ο κίνδυνος για τις εξασφαλίσεις

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον κίνδυνο πυρκαγιών, ο οποίος παραμένει σημαντικός στο προφίλ φυσικού κλιματικού κινδύνου της Κύπρου.

Η Έκθεση τονίζει ότι, η εμπειρία των πυρκαγιών του 2025 κατέδειξε ότι τα ακραία φυσικά γεγονότα μπορούν να συμβάλουν στην πρόκληση σημαντικών ζημιών σε κατοικίες, επιχειρήσεις, υποδομές και στην τοπική οικονομική δραστηριότητα, με δυνητικές επιπτώσεις στην αξία των εξασφαλίσεων, στις ασφαλιστικές απαιτήσεις και στη χρηματοοικονομική θέση των επηρεαζόμενων νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Λειψυδρία και η Ανατολική Μεσόγειος που θερμαίνεται

Συγκεκριμένα για τη λειψυδρία, η Έκθεση επισημαίνει ότι, παραμένει βασική διάσταση του φυσικού κλιματικού κινδύνου στην Κύπρο, παρότι η υδρολογική εικόνα παρουσίασε βελτίωση στις αρχές του 2026 σε σύγκριση με πέρσι.

«Παρά τη βραχυπρόθεσμη βελτίωση, οι υποκείμενες υδρολογικές ευπάθειες δεν έχουν εκλείψει. Η συνολική πληρότητα των μεγάλων φραγμάτων παραμένει περίπου στα δύο πέμπτα του συνολικού δυναμικού αποθήκευσης», αναφέρει, μεταξύ άλλων.

Σύμφωνα με την Κεντρική Τράπεζα, η μεσοπρόθεσμη διάσταση του κινδύνου ενισχύεται από τις κλιματικές προβολές για την Κύπρο και την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, οι οποίες καταδεικνύουν περαιτέρω άνοδο της θερμοκρασίας, μεγαλύτερη συχνότητα περιόδων καύσωνα και αυξημένη πιθανότητα ξηρότερων συνθηκών.  

Εξελίξεις, οι οποίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές για την Κύπρο, δεδομένης της υψηλής εξάρτησης κρίσιμων τομέων της οικονομίας από την επάρκεια νερού (όπως η γεωργία και ο τουρισμός) και την σταθερότητα των κλιματικών συνθηκών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Οι χαμένοι και οι κερδισμένοι των επιτοκίων στην Κύπρο