Διεθνής έρευνα αποκαλύπτει τις φοβίες των πνευματικώς εργαζομένων για την τεχνητή νοημοσύνη

Αξίζει να ενθουσιάζεται κανείς με την τεχνητή νοημοσύνη ή καλό είναι να τη φοβάται; Αδιάφορος πάντως δεν μπορεί να μένει διότι, θέλει δεν θέλει, σε κάποια στιγμή του εργασιακού του βίου πιθανότατα θα επηρεαστεί απ’ αυτήν, θετικά ή αρνητικά. Στη Γαλλία το 11% των μισθωτών σκέπτονται ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα έχει ένα θετικό αντίκτυπο γι’ αυτόν, ενώ το 8% φοβάται ότι θα χάσει τη δουλειά του εξαιτίας της, σύμφωνα με έρευνα που διενήργησε η εταιρεία ADP σε 38.000 εργαζομένους σε ολόκληρο τον κόσμο.

Στηρίζονται όμως στη λογική οι απόψεις περί του μείζονος τεχνολογικού επιτεύγματος των ημερών μας; Ή μήπως οφείλονται σε ελλιπή γνώση του θέματος, σε παραπληροφόρηση ή και σε ψυχολογικές αιτίες, στην ανασφάλεια για το άγνωστο και στη φοβία απέναντι στις νέες τεχνολογίες;

«Σήμερα ο κόσμος προσεγγίζει το ζήτημα της τεχνητής νοημοσύνης μέσω του πεδίου των συναισθημάτων και όχι της λογικής», παρατηρεί μιλώντας στη «Les Echos» ο Καρίμ Μπουφενέκ, που διηύθυνε την έρευνα. «Υπάρχει μεγάλη παρανόηση που δημιουργεί φοβίες», συμπλήρωσε.

«Για τις επόμενες γενεές»

Η έρευνα δείχνει ότι σε ολόκληρο τον κόσμο περίπου το ένα τρίτο των μισθωτών εργαζομένων (το 30% για την ακρίβεια) φοβάται μήπως αντικατασταθεί από την τεχνητή νοημοσύνη. Γι’ αυτό και έχει κατά νου να βρει ένα νέο επάγγελμα.

«Πρέπει να διακρίνει κάποιος όσους έχουν μια δικαιολογημένη, πραγματική ανησυχία για το επάγγελμά τους, όπως για παράδειγμα οι χρηματοοικονομικοί αναλυτές. Είμαι πεπεισμένος ότι σε δέκα χρόνια θα έχουν απομείνει μόνο δύο από τους δέκα σημερινούς αναλυτές για να ασκούν το επάγγελμα. Υπάρχει όμως μια ακόμα κατηγορία εργαζομένων οι οποίοι αγχώνονται δίχως να απειλούνται πραγματικά. Κι αυτοί σχεδιάζουν ή έχουν ήδη κάνει το πρώτο βήμα για να αλλάξουν επαγγελματική κατεύθυνση, κάνοντας ένα νέο ξεκίνημα σε κάποιον άλλο κλάδο. Αλλά θα καταφέρουν εν τέλει να φτάσουν στο τέρμα της διαδρομής που έχουν χαράξει;», αναρωτιέται ο Καρίμ Μπουφενέκ.

Τα συναισθήματα που τρέφουν οι εργαζόμενοι για την ΑΙ διαφέρουν ανάλογα με τον κλάδο των επαγγελματικών τους δραστηριοτήτων και βέβαια ανάλογα με την ηλικία τους. Έτσι, οι νέοι εργαζόμενοι από 18 έως 26 ετών θεωρούν σε ποσοστό 19% ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα έχει ένα θετικό αντίκτυπο στη δουλειά τους. Το 14% εξ αυτών φοβάται, ωστόσο, ότι το μέλλον θα αντικατασταθεί από τις μηχανές. Για τους εργαζομένους από 55 έως 64 ετών τα αντίστοιχα ποσοστά είναι μόνο 9% και 5%.

Δεν πρέπει να αποτελεί έκπληξη το εύρημα αυτό της έρευνας, δεδομένου ότι οι νέοι «γνωρίζουν ότι έχουν ακόμα μια τριακονταετία μπροστά τους, οπότε είναι πολύ πιθανότερο να επηρεαστούν από την τεχνητή νοημοσύνη από όσους βρίσκονται λίγο πριν τη συνταξιοδότηση», σημειώνει ο Καρίμ Μπουφενέκ. «Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία αφ’ ενός μπορεί να μην είναι πληροφορημένοι τόσο καλά για τις τεχνολογικές εξελίξεις και αφετέρου μπορεί να σκέφτονται ότι οι αλλαγές που έρχονται δεν τους αφορούν τους ίδιους», εξήγησε.

Η αγωνία των καταρτισμένων

Ένα κομβικό εύρημα της έρευνας είναι ότι ο φόβος για το «μηχανόεν φρόνημα» καταλαμβάνει κυρίως όσους ασχολούνται με πνευματική εργασία και λιγότερο τους χειρώνακτες. Κι αυτή είναι μια μεγάλη διαφορά των σημερινών ανησυχούντων με τους περιβόητους λουδίτες της Βιομηχανικής Επανάστασης, που ήταν κυρίως χειρώνακτες ή βιομηχανικοί εργάτες, οι οποίοι έσπαγαν τις αυτοποιημένες γραμμές παραγωγής στα εργοστάσια φοβούμενοι ότι θα αντικατασταθούν από τις μηχανές.

Έτσι, το 13% των πνευματικώς εργαζομένων (μηχανικοί, οικονομικά και άλλα στελέχη επιχειρήσεων) δηλώνουν ανήσυχοι για το ενδεχόμενο να αντικατασταθούν από την ΑΙ. Οι μισθωτοί που απασχολούνται σε μια «επαναλαμβανόμενη εργασιακή διαδικασία» νιώθουν το φόβο της απόρριψης σε ποσοστό μόνο 8%. Επίσης οι μισθωτοί υπάλληλοι γραφείου σε ποσοστό 24% εστιάζουν στις θετικές επιδράσεις της ΑΙ στην εργασία τους, ενώ μόνο το 8% των χειρωνακτών πιστεύει ότι θα επωφεληθεί από την καινοτόμο τεχνολογία.

«Οι μηχανικοί και κυρίως οι ερευνητές είναι εκείνοι που δηλώνουν περισσότερο αναστατωμένοι, κυρίως επειδή έχουν καλύτερη γνώση περί του τι εστί τεχνητή νοημοσύνη. Αλλά και οι απασχολούμενοι σε θέσεις εργασίας που απαιτούν θεωρητικό υπόβαθρο επίσης αισθάνονται ότι η νέα πραγματικότητα που έρχεται θα τους επηρεάσει πολύ», σημειώνει ο διευθυντής των ομάδων έρευνα της ADP.

Όσο για τους κλάδους δραστηριοτήτων που συγκεντρώνουν τους περισσότερο τρομοκρατημένους επαγγελματίες, αυτοί είναι οι κλάδοι των ασφαλιστικών εταιρειών, των τραπεζών, των μηχανικών και γενικά όσοι συγκεντρώνουν εργαζομένους που δουλεύουν καθημερινά σε ηλεκτρονικό υπολογιστή. Ένα τέταρτο (το 25%) των μισθωτών τραπεζικών υπαλλήλων και ασφαλιστών θεωρούν ότι η ΑΙ θα έχει θετικό αντίκτυπο στη δουλειά τους, ενώ ένα ποσοστό 12% δηλώνουν ανήσυχοι ότι θα αντικατασταθούν από αυτή, σύμφωνα με την έρευνα.

Στήριξη στους ανησυχούντες

«Αντίθετα, ο αρτοποιός δεν πρόκειται να πει ‘αύριο η ΑΙ θα μου κλέψει τη δουλειά’. Και έχει δίκιο. Αλλά η ΑΙ θα μπορεί να παρέμβει και στη δική του δουλειά, υπολογίζοντας τη δοσολογία των υλικών που χρησιμοποιεί και καθορίζοντάς τη ανάλογα με τις στατιστικές μελέτες για τις καταναλωτικές συνήθειες και ορέξεις.

Θα μπορεί επίσης η ΑΙ να προβλέπει τις πωλήσεις και άρα τον όγκο της καθημερινής ή μακροπρόθεσμης παραγωγής του αρτοποιείου λαμβάνοντας υπόψη διάφορους παράγοντες, όπως τις συνέπειες μιας κοινωνικής κινητοποίησης, για παράδειγμα, το άνοιγμα ενός ανταγωνιστικού καταστήματος, ή επίσης των σχολικών διακοπών», σημειώνει ο Καρίμ Μπουφενέκ.

Οι αρτοποιοί, όμως, είναι ελεύθεροι επαγγελματίες και η τεχνητή νοημοσύνη δεν τους επηρεάζει τόσο. Εκείνοι που έχουν κάποιο λόγο παραπάνω να ανησυχούν ή, αντίθετα, να θεωρούν ότι θα ευνοηθούν από την τεχνητή νοημοσύνη είναι κυρίως οι μισθωτοί εργαζόμενοι σε εταιρείες χονδρικής και σε μεγάλες βιομηχανίες. «Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει να οργανωθούν πρωτοβουλίες ενημέρωσης και επιμόρφωσης των εργαζομένων για τις νέες τεχνολογίες, έτσι ώστε αυτοί να γνωρίζουν αν και κατά πόσο το επάγγελμά τους θα επηρεαστεί. Έτσι θα καταπολεμηθούν οι φοβίες, οι οποίες σε πολλές περιπτώσεις δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα», σημειώνει ο επικεφαλής της διεθνούς έρευνας της ADP.

Πηγή: ot.gr

• Διαβάστε επίσης: Eurostat: Μετά τα 27 τους ανεξαρτητοποιούνται οι νέοι στην Κύπρο