Τεράστιες ποσότητες ενέργειας και νερού απαιτούν τα data centers και τα server farms στα οποία στηρίζεται η AI, επισημαίνει το Editorial των Financial Times. Τα προβλήματα και οι πιθανές λύσεις.

Πολλοί έχουν δει αρκετά από την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΑΙ) μέχρι τώρα ώστε να μπορούν να εκτιμήσουν τα δυνητικά οφέλη της για την ανθρωπότητα, αλλά και τους κινδύνους. Αρκετοί ωστόσο, ίσως να μην γνωρίζουν το πόσο μεγάλος καταναλωτής φυσικών πόρων είναι.

Όπως κατέγραψαν αυτήν την εβδομάδα οι Financial times, οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο νερό για να ψύξουν τα ενεργοβόρα data centres τους. Η δίψα για ενέργεια και νερό των server farms που απαιτούνται για να «τρέξει» η γενετική (generative) Τεχνητή Νοημοσύνη είναι ακόμα μεγαλύτερη. Στο Νταβός τον περασμένο μήνα, ο Σαμ Αλτμαν, CEO του OpenAI, προειδοποίησε ότι η μελλοντική ΑΙ θα καταναλώνει τόση ηλεκτρική ενέργεια που θα χρειάζεται μια ενεργειακή επανάσταση -η πυρηνική σύντηξη ας πούμε- για να την τροφοδοτήσει.

Εδώ υπάρχει μια ειρωνεία, δεδομένης της εικόνας των τεχνολογικών εταιρειών ως λαμπερών, καθαρών αντικαταστατών των παλιών βιομηχανικών με τις καπνοδόχους –και τις δεσμεύσεις της Microsoft και άλλων ότι θα είναι καλοί «κλιματικοί πολίτες».

Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας λέει πως τα data centres, τα κρυπτονομίσματα και η ΑΙ αντιπροσώπευαν σχεδόν το 2% της παγκόσμιας ζήτησης ενέργειας το 2002 –και αυτό θα μπορούσε να διπλασιαστεί μέχρι το 2026 φτάνοντας την κατανάλωση ενέργειας της Ιαπωνίας. Η Ιρλανδία, ένας προτιμώμενος τόπος για τα server farms, περιορίζει τώρα τις νέες συνδέσεις των data centres στο δίκτυο ηλεκτρισμού, ενώ άλλοι εξετάζουν το ενδεχόμενο να πράξουν το ίδιο.

Για την τεχνητή νοημοσύνη υπάρχουν ισχυρότερα επιχειρήματα απ' ότι στα crypto -που είναι ήδη γνωστά ως τεράστιοι χρήστες ενέργειας- ότι η δυνατότητά της να κάνει καλό στην κοινωνία μπορεί να δικαιολογήσει την ενέργεια που καταναλώνει. Αλλά ως αντάλλαγμα για την πρόσβαση στα δίκτυα, τη παραγωγή και τους σπάνιους υδάτινους πόρους που απαιτούν, οι εταιρείες τεχνολογίες θα πρέπει να επιταχύνουν τη χρήση ΑΙ ώστε να βοηθήσει στην πράσινη μετάβαση.

Διακηρύσσεται πως η τεχνολογία αυτή επιτρέπει πιο προηγμένη πρόβλεψη καιρού –βοηθώντας να εξισορροπηθεί η ενεργειακή ζήτηση- και παρακολούθηση των εκπομπών ρύπων. Μπορεί να βοηθήσει να βρεθούν έξυπνοι τρόποι για να μειωθεί η χρήση ενέργειας στη γεωργία, τη μεταποίηση, τις αλυσίδες προμήθειας και τα κτίρια γραφείων.

Η Google μείωσε τη χρήση ενέργειας για την ψύξη κατά 40% σε ένα από τα data centres της, εφαρμόζοντας τη μηχανική μάθηση από το DeepMind, τον κλάδο ΑΙ της, στην πρόβλεψη μεταβλητών όπως η ζήτηση και ο καιρός. Χρησιμοποιεί επίσης λογισμικό για να αναζητήσει τμήματα του κόσμου με υπερβάλλουσα ηλιακή και αιολική ενέργεια για να εγκαταστήσει τις δραστηριότητες των data centres.

Οι εταιρείες τεχνολογίας που βρίσκονται πίσω από πολλές από τις μεγαλύτερες παγκοσμίως εγκαταστάσεις data -η Microsoft, η Google και η Amazon- ήδη επενδύουν στην παραγωγή ηλιακής και αιολικής ενέργειας και αναδιαμορφώνουν τα data centres για να εξοικονομήσουν νερό. Όμως, ιδιαίτερα καθώς απογειώνεται η generative ΑΙ, θα πρέπει να κάνουν περισσότερα για να διασφαλίσουν πως μπορούν να χρησιμοποιούν ενέργεια με κλιματικά ουδέτερο τρόπο.

Αυτό σημαίνει, επίσης, να ρίξουν χρήμα στην ενεργειακή καινοτομία. Ο Αλτμαν της Open AI έχει επενδύσει στην Helion, μια αμερικανική start up που δραστηριοποιείται στον τομέα της παραγωγής ενέργειας μέσω πυρηνικής σύντηξης, και η Mircosoft έχει δηλώσει ότι θα είναι μελλοντικός πελάτης της Helion.

Ο κόσμος της τεχνολογίας χρειάζεται επίσης να είναι πολύ πιο ανοικτός αναφορικά με την χρήση ενέργειας και ύδατος και τις προσπάθειες να την περιορίσει. Ερευνητές διαμαρτύρονται πως είναι δύσκολο να βρουν δεδομένα. Η πίεση ήδη αυξάνεται στις επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των τεχνολογικών, να γνωστοποιούν περιβαλλοντικές επιπτώσεις πέραν των εκπομπών ρύπων. Η Taskforce on Nature-related Financial Disclosures αναπτύσσει συστήματα αναφοράς που θα παρακολουθούν την επίπτωση των εταιρειών στη φύση, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης νερού.

Τέτοια εθελοντικά πλαίσια έχουν επικριθεί για το ότι αργούν να εμφανίσουν αποτελέσματα. Αλλά οι νομοθετικές ενέργειες επίσης επεκτείνονται. Πρόσφατο νομοσχέδιο των Δημοκρατικών στις ΗΠΑ προβλέπει τη δημιουργία προτύπων για την εκτίμηση της ακριβούς περιβαλλοντικής επίπτωσης της ΑΙ, αν και το νομοσχέδιο αυτό ενδέχεται να μην ψηφιστεί.

Η Οδηγία της ΕΕ για τις Αναφορές Εταιρικής Βιωσιμότητας απαιτεί πλέον οι operators των data centres να δημοσιοποιούν την περιβαλλοντική τους επίπτωση. Όπως και σε άλλους τομείς της νομοθεσίας, είναι προς το συμφέρον των εταιρειών τεχνολογίας να αναλάβουν τις δικές τους πρωτοβουλίες, αντί να περιμένουν να τις αναγκάσουν.

Η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να διαδραματίσει χρήσιμο ρόλο στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Πρέπει όμως να διασφαλιστεί ότι θα θεωρηθεί μέρος της λύσης - και όχι μέρος του προβλήματος.

• Διαβάστε επίσης: Έρχονται τα «ξενοδοχεία υπαίθρου» - Τι αλλάζει για τα «αστικά ξενοδοχεία»

Πηγή: Financial Times, euro2day.gr